Okres ciąży to zawsze wyjątkowy czas w życiu kobiety – pełen nadziei, ekscytacji, ale też niepewności na wielu obszarach. Niezależnie od tego, jak bardzo przyszła mama jest świadoma i przygotowana do nowej roli, jak bardzo jest wspierana przez osoby z rodziny, przyjaciół i zaopiekowana, emocje towarzyszące oczekiwaniu na dziecko są zawsze złożone. Nawet najbardziej przewidująca i zorganizowana kobieta może doświadczać stresu, lęku i obaw o to, co przyniesie przyszłość, jak będzie wyglądało życie i zdrowie jej i jej dziecka. I to jest całkowicie naturalne.
Przyszłej mamie towarzyszy hormonalna burza i emocjonalna huśtawka. W czasie ciąży organizm kobiety przechodzi przez szereg zmian hormonalnych, które wpływają nie tylko na ciało, ale i na psychikę. Nawet jeśli przyszła mama wcześniej radziła sobie świetnie ze stresem, w ciąży może poczuć się bardziej wrażliwa, nerwowa czy przytłoczona. Wiele kobiet mówi o emocjonalnej huśtawce, której nie sposób zatrzymać.
Dodatkowo pojawia się strach przed nieznanym. Choć książki, kursy i rozmowy z innymi matkami pomagają przygotować się na poród i opiekę nad dzieckiem, rzeczywistość zawsze niesie element niepewności. Czy dziecko będzie zdrowe? Jak zniosę poród? Czy dam radę pogodzić macierzyństwo z pracą? Czy poradzimy sobie finansowo? Te pytania są naturalnym wyrazem troski o przyszłość, ale mogą też potęgować lęk – szczególnie jeśli kobieta ma tendencję do nadmiernego kontrolowania rzeczywistości i snucia wybiegających daleko w przyszłość, planów.
Bardzo często zarówno wewnętrzna, jak i także zewnętrzna presja bycia „idealną matką”, może być dodatkowym stresorem. Współczesne kobiety często czują presję, by być „perfekcyjnymi” – dobrze przygotowanymi, spokojnymi, świadomymi. Przyszłe mamy porównują się do innych, chłoną informacje z Internetu, słuchają rad rodziny. Chociaż wiele z tych działań płynie z dobrych intencji, mogą one wywołać niepokój: czy robię wystarczająco dużo i wystarczająco dobrze? Czy wybieram najlepsze rozwiązania? Czy nie popełnię błędu? Czy można postąpić inaczej? Czy można zrobić coś jeszcze? W dzisiejszym, bardzo instagramowym, świecie pytania się mnożą i przytłaczają, a obraz kreowanego tam macierzyństwa może bardzo negatywnie oddziaływać na przyszłą mamę, która przecież nie ma być idealna, a wystarczająco dobra.
Zostanie mamą to ważne i wyjątkowe wydarzenie w życiu kobiety, dlatego warto korzystać i prosić o pomoc. Warto zadbać o siebie, swój spokój, swoje emocje, bo przełoży się na dalszy rozwój dziecka. Jest to też zwykle trudny czas, pełen wahań, pytań i wątpliwości. Osoby, które mają nadmierną skłonność do planowania, kontrolowania, ale i ciągłych obaw, paraliżującego lęku, powinny szczególnie zostać otoczone opieką i wsparciem.
Znaczenie wsparcia emocjonalnego
Jednym z najważniejszych elementów w czasie ciąży jest wsparcie – emocjonalne, psychiczne i praktyczne. Bliscy, partner, doula, psycholog perinatalny – każda z tych osób może pomóc kobiecie poradzić sobie z napięciem, nazwać emocje, które ją zalewają, i zaakceptować to, że lęk czy niepokój nie są oznaką słabości, lecz częścią procesu.
Uważność i łagodność wobec siebie
Najważniejsze przesłanie dla przyszłych mam brzmi: masz prawo się bać. Nawet jeśli jesteś przygotowana, nawet jeśli wszystko idzie dobrze, Twoje emocje są ważne i mają swoje miejsce. Warto nauczyć się być dla siebie łagodną – zamiast dążyć do perfekcji, warto przyjąć postawę akceptacji, uważności i empatii wobec własnych przeżyć.
Ciąża to czas intensywnych zmian – fizycznych, psychicznych i emocjonalnych. Nawet najbardziej świadoma kobieta nie uchroni się całkowicie przed lękiem i stresem. Kluczem nie jest ich unikanie, lecz rozpoznanie, oswojenie i otoczenie siebie czułą troską. Bo właśnie w tej łagodności i akceptacji kryje się prawdziwa siła przyszłej mamy.